Hayaller Gerçeklere Nasıl Entegre Edilir? – Mental Kontrast Tekniği

Zihinsel Polyannacılığın esiri olmak zorunda değilsiniz.

Özellikle günümüzde pozitif düşünce ve pozitif inanış kalıplarıyla istediklerini elde etmenin kolaylaştığını ve bu isteklerin çabasız ve durağan bir şekilde ayaklarına geldiğini düşünenlerin sayısı epey fazlayken, Mental Kontrast Tekniği, bu düşünce yapısını hem eleştiriyor hem de daha gerçekçi bir bakış açısı sunuyor.

Mental Kontrast Tekniği, Zihinsel Karşıtlık olarak da bilinen bir çerçevedir. Bu teknik, kişilere pozitif düşüncelerinin fiile dökülmesi sonucunda karşılık üretebileceği anlayışıdır. Zihinsel Karşıtlık Tekniği, kişilerin zihinlerinde canlandırdıkları ve hayal ettikleri düşüncelerinin yansımalarının ancak çevresel ve reel faktörlerin ele alınmasıyla anlam kazandığı görüşüdür.

Çevrenizde de gördüğünüz üzere sürekli olarak pozitif düşünmek ve pozitif harici her türlü düşüncenin negatif olduğunu irdelemek stratejisiyle aforizmalar ve argümanlar üretilmektedir. Bunlar kişilerin psikolojik sağlıklarına artı faydalar katsa da, kontrolsüzleşen ve çığırından çıkan pozitif olma hülyaları, gerçek dünya karşısında kırılgan bireylerin oluşmasına neden oluyor. Pozitif Düşünmek elbette kötü bir şey değil hatta çok önemli ve kıymetli. Fakat bunun müptelası olmak ya da dozajını kaçırmak, bu işin gerçek dünyadan sıyrılma noktasına gelmesiyle zirveye çıkıyor.

İşte Mental Kontrast Tekniği, hayal ve hedeflerinize giderken pozitif düşüncenizin yol arkadaşı olan pozitif fiileri de uygulamanız gerektiğini öğütlüyor. Yapılan araştırmalar, kişilerin pozitif düşünce ile sadece olumlu sonuçlar hayal etmenin yani ‘polyanna’ tarzı stratejilerin günün sonunda, ironik bir biçimde kişilerin enerjilerini boş yere harcadığını, engeller karşısında inşâ ettikleri çabasızlığın yıkıldığını ortaya koyan çalışmaları göstermektedir.

Gerçek pozitif düşünmek, gerçek çalışmak ile mümkündür. Onun doğru yeri hamle yapmak, hamle yaparken iyi düşünmektir. Çünkü siz iyi ve pozitif düşündükçe harika bir güce sahip olursunuz. Bu güç, işinizin önündeki engelleri, sıkıntı ve zahmetleri küçültmesi sonucunu iç dünyanızda vereceği için başarılı olursunuz. Tâ ki çalışmayı bırakıp, üretmeyi es geçene kadar!

Mental Kontrast Tekniği’nin detaylarını beraber inceleyelim.

Bu tekniğin uygulama adımları basitçe 3 şekilde olur:

1- Gerçekleştirmek istediğiniz hedef ya da hayali belirlersiniz.
2- Bu hedefiniz gerçekleştiğindeki en olumlu sonucu ve bunun kendinize hissetireceği en güzel hisleri hissedersiniz.
3 – Ardından şu anki gerçeklikte hedefinizin önündeki en büyük engeli tespit eder ve bu engeli zihinizde detaylı şekilde canlandırırsınız.

Bu üç adımın yolculuğunda karşınıza çıkan her engeli detaylı biçimde hayal ederek, zihin dünyanızın bu engellere pozitif ve verimli çözümler bulması için sürece devam edersiniz.

Zihinsel Karşıtlık Tekniği, bireylerin başarı beklentilerini tam anlamıyla harekete geçirdiği, zihinsel bir bağlılılık inşâ ederek sebat gibi önemli bir dürtüyü ortaya çıkarttığını göstermektedir. Eğer bir insanın bir hedefe mental bir bağlılığı yoksa, psikolojik olarak ne kadar pozitif düşünse de bu bağlılık meydana gelmemektedir. Popüler Kültür’ün bilinçaltı temalı öğütleri de işte bu açıdan değerlendirilmelidir. Bir meseleye bağlılık icrâ ederseniz zaten hem bilinçaltınız hem de bilinçüstünüzü harekete geçirebileceksiniz. Fakat sadece olumlu düşünmek kişiyi yola çıkartmadan yolda koymaktadır.

Peki sadece olumlu düşünerek sabit kalmanın zararları neler olabilir?

Kişi, her şeyin kolay bir şekilde olacağı düşüncesiyle beklemek pozisyonuna geçtiğinde, karşılaştığı hafif bir engelde bile mücadele kapasitesini yerlere çekebilir. Bu anlamda, pozitif düşüncenin inanılmaz gücünü beklemek ve harekete geçmemek davranışları ile bozmaktadır. Bu da kişiye içsel kırıklıklar ve kendini sevmeme gibi sosyal üzüntüler hediye etmektedir.

Mental Kontrast Tekniği, bir bağlılık oluşturma tekniğidir. Eğer bir hedefe karşı bağlılık üretirseniz, zihinsel anlamda size karşı çıkabilecek konfor alanı, korunma güdüleri, isteksizlikler ve en doğal haliyle erteleme hastalıkları meydana çıkmayacaktır. Mental Kontrast Tekniği ile düşüncel süreçlerinizin hedefinizin etrafında şekillenmesini sağlayarak, kendinizi her anlamda güçlü hissedersiniz.

Daha da özetlemek gerekirse National Library of Medicine’dan kaynak olarak kullandığım makalenin bir kısmını Türkçe ve İngilizce olarak paraflıyorum:

Mental Contrasting and Its Effects on Goal Attainment

Several studies by Oettingen and colleagues found that thinking only about positive future outcomes decreases goal-relevant efforts, as well as the likelihood of goal achievement (e.g., Oettingen and Mayer, 2002; Kappes H. B. et al., 2012; Oettingen et al., 2016). After imagining a positive future, thinking about obstacles that impede the realization of wishes (i.e., mental contrasting) can transform people’s positive fantasies into binding goals, urging them to overcome obstacles in reality to attain their goals (Oettingen, 2000). Mentally contrasting a desired future with impeding reality can activate expectations of success: when expectations of success are high, people fully commit and pursue their goals; when expectations of success are low, people postpone or abandon the fulfillment of their wishes (Oettingen, 2000, 2012). Effects of mental contrasting on goal pursuit are mediated by three non-conscious processes: cognition, energization, and response to feedback. In terms of cognitive mechanisms, mental contrasting can strengthen non-conscious mental associations between the future and reality (Kappes and Oettingen, 2014), help individuals identify relevant obstacles in their current reality (Kappes et al., 2013), and increase the implicit mental link between real obstacles and the instrumental behaviors needed to overcome them (Kappes H. B. et al., 2012). Oettingen et al. (2009) found that energization (measured both by an implicit indicator, namely, systolic blood pressure, and by self-report) mediated the effects of mental contrasting on effort and performance. Finally, Kappes et al. (2012a) found that mental contrasting facilitated effective responses to negative feedback, in line with expectations of success.
– Source: A Meta-Analysis of the Effects of Mental Contrasting With Implementation Intentions on Goal Attainment – PMC

Mental Kontrastlama ve Hedeflere Ulaşmadaki Etkileri

Oettingen ve çalışma arkadaşları tarafından yürütülen çeşitli çalışmalar, yalnızca olumlu gelecek sonuçlarını düşünmenin, hedefle ilgili çabaları ve hedefe ulaşma olasılığını azalttığını ortaya koymuştur (örneğin, Oettingen ve Mayer, 2002; Kappes H. B. ve diğ., 2012; Oettingen ve diğ., 2016). Olumlu bir geleceği hayal ettikten sonra, dileklerin gerçekleşmesini engelleyen zorluklar üzerine düşünmek (yani mental kontrastlama), insanların pozitif fantezilerini bağlayıcı hedeflere dönüştürebilir ve onları, hedeflerine ulaşmak için gerçek hayattaki engelleri aşmaya teşvik edebilir (Oettingen, 2000). Arzu edilen bir geleceği mevcut engellerle zihinsel olarak karşılaştırmak, başarı beklentilerini harekete geçirebilir: başarı beklentileri yüksek olduğunda, kişiler tamamen adanır ve hedeflerinin peşinden gider; başarı beklentileri düşük olduğunda ise dileklerini gerçekleştirmeyi erteler ya da tamamen bırakırlar (Oettingen, 2000, 2012).

Mental kontrastlamanın hedef takibine olan etkileri, üç bilinçdışı süreç aracılığıyla gerçekleşir: biliş, enerjilenme ve geri bildirime verilen tepki. Bilişsel mekanizmalar açısından mental kontrastlama, gelecek ve gerçeklik arasında bilinçdışı zihinsel bağlantıları güçlendirebilir (Kappes ve Oettingen, 2014), bireylerin mevcut gerçekliklerindeki ilgili engelleri belirlemelerine yardımcı olabilir (Kappes ve diğ., 2013) ve gerçek engeller ile bunları aşmak için gereken davranışlar arasında örtük zihinsel bağı artırabilir (Kappes H. B. ve diğ., 2012). Oettingen ve diğ. (2009), enerjilenmenin (gizli bir gösterge olan sistolik kan basıncı ve öz bildirim yoluyla ölçülerek) mental kontrastlamanın çaba ve performans üzerindeki etkilerini aracıladığını bulmuştur. Son olarak, Kappes ve diğ. (2012a), mental kontrastlamanın, başarı beklentileriyle uyumlu şekilde, olumsuz geri bildirimlere verilen etkili tepkileri kolaylaştırdığını göstermiştir.

Mental Kontrastlama tekniği ile hedeflerinize giden yolda gerçekçi çözümler üretmenizi sağlayacak iç bağlılık ve ateşlemeyi sağlamanın en doğru stratejisi reel dünya ile uyum içinde kalarak pozitif olmaktır. Pozitif kalarak reel dünya ile bağlantıyı keserseniz, sonucu reel dünyadan nasıl bekleyebilirsiniz? Bu anlamda bilimsel bir makale ya da araştırma sadece isteyerek ve bekleyerek her şeyin düzeleceği savını destekleyene kadar, bilimsel düşünme metotları daima daha doğrudur.

Teknik ile ilgili araştırmanızı, detaylarını uygulanabilir şekilde analiz etmenizi dilerim. Ben, o noktalara çok fazla değinmeden kavramın temellerini ve nedenlerini anlatmaya gayret ettim. Umarım faydalı olmuştur. Teşekkürlerimle.